KANDYDATKI
NA PREZYDENTA 1991-1999
PREMIERZY W BYŁEJ JUGOSŁAWII
PRZYWÓDCZYNIE PARTII
SZEFOWE RZĄDÓW LOKALNYCH 1947-1990
Savka Dabčević-Kúčar
Urodziła
się 06.XII.1923 r. na wyspie
Korčula w Dalmacji
w rodzinie chorwackiej pochodzącej z Boki Kotorskiej.
Jej ojciec
Antun był prawnikiem. W trakcie II. wojny światowej Savka pomagała
antyfaszystowskiemu Ruchowi Wyzwolenia Ludowego od 1941 r. ale nie należała do
tej organizacji.
We IX.1953 r. przystąpiła do partyzantki w Dalmacji. W XII.1943
r. została członkinią Komunistycznej Partii Chorwacji (KPH). Ukończyła studia
ekonomiczne. Nawet w trakcie sprawowania urzędów politycznych wykładała na
Wydziale Ekonomii. Była jedną z pierwszych kobiet w Chorwacjii, które uzyskały
doktorat z ekonomii.
Tytuł jej pracy doktorskiej to: "J.M.
Keynes – teoretyk państwowego kapitalizmu". Szybką karierę polityczną zaczęła
robić w latach 60. XX w. jako jedna z młodych i reformatorsko nastawionych
przywódców Ligi Komunistów Chorwacji.
W okresie
V.1967-V.1969 była premierem Socjalistycznej Republiki Chorwacji. Od V.1969 do
XII.1971 r. stała na czele Ligi Komunistów Chorwacji. Była jedną z
przywódczyń "Chorwackiej Wiosny", ruchu (na początku studenckiego) domagającego
się większych autonomii dla Chorwacji w ramach federalnej Jugosławii, reform
gospodarczych i demokratycznych. W XII.1971 r., na konferencji w
Karađorđevie,
marszałek Tito (prezydent Jugosławii) potępił "Chorwacką Wiosnę" i jej
przywódców. To doprowadziło do upadku pani Dabčević-Kúčar.
Zaakceptowała oficjalnie wszystkie krytyczne opinie z wyjątkiem tych, w których
nazywano ją nacjonalistką i wrogiem socjalizmu. Zrezygnowała z zasiadania w
komitecie centralnym KPH. 12.IV.1972 r. wyrzucono ją z partii.
Potem jako osoba bezpartyjna
przystąpiła do Koalicji Porozumienia Ludowego złożonej z wielu chorwackich
partii centrowych. Pozwoliło to nie "zmarnować" głosów oddanych na
antykomunistów w pierwszych wolnych wyborach w Chorwacji.
13.X.1990 r. założyła
Chorwacką Partię Ludową (HNS), na której czele stanęła w I.1991 r. Kierowała HNS do
XI.1994 r. Potem przyznano jej tytuł honorowej przewodniczącej tego ugrupowania. W wyborach
prezydenckich z 02.VIII.1992 zajęła 3 miejsce z 6 % głosów.
Zmarła 06.VIII.2009 r. w Zagrzebiu. Pani Dabčević-Kúčar,
choć ochrzczona jako katoliczka, była ateistką. Była
pierwszą kobietą-premierem w historii Europy.